Theo đơn khởi kiện của ông T: yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ xem xét hủy Quyết định số 1458/QĐ-XPVPHC ngày 09/5/2018 của Chủ tịch UBND quận Bình Thủy về việc xử phạt vi phạm hành chính đối với ông T, với mức phạt là 50.000.000 đồng, vì có hành vi xây dựng công trình không phù hợp quy hoạch xây dựng được phê duyệt. Qua nghiên cứu hồ sơ vụ án và lời trình bày của các đương sự tại phiên tòa, Kiểm sát viên đại diện Viện kiểm sát đã phát biểu quan điểm giải quyết vụ án như sau:
Ông Lưu V. Đ được UBND quận Bình Thủy cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CH 001634 ngày 01/10/2010 với tổng diện tích 3.001m2, trong đó có 300m2 đất thổ cư. Ngày 06/02/2018 (âl), ông Đ khởi công xây dựng 02 căn nhà cấp IV diện tích mỗi căn là 52,26m2 trong phần đất thổ cư của ông, ý định của ông là sau khi xây dựng xong sẽ cho con ruột là ông Lưu T. T. Do đó, nguồn gốc đất là của ông Lưu V. Đ đứng tên và ông Đ cũng là người trực tiếp bỏ tiền và đứng ra xây dựng công trình trên, ông Lưu T. T hoàn toàn không tham gia vào việc xây dựng căn nhà nêu trên. Nên việc UBND quận Bình Thủy ban hành Quyết định số 1458/QĐ-XPVPHC ngày 09/5/2018 của Chủ tịch UBND quận Bình Thủy để xử phạt ông Lưu T. T là không đúng đối tượng vi phạm.
Chủ tịch UBND quận Bình Thủy căn cứ điểm a khoản 7 Điều 15 Nghị định số 139/2017/NĐ-CP ngày 27/11/2017 của Chính phủ quy định “hành vi xây dựng công trình không phù hợp với quy hoạch xây dựng được duyệt” để xử phạt ông Lưu T. T xây dựng nhà trên phần đất của cha ruột là ông Lưu V. Đ, số tiền 50.000.000 đồng là không có cơ sở. Bởi vì, tại Điều 2 Quyết định số 99/QĐ-UBND ngày 13/01/2017 UBND thành phố Cần Thơ về việc phê duyệt Đề án khai thác quỹ đất thành phố giai đoạn 2017 - 2021 (Khu đô thị mới đường Võ Văn Kiệt, quận Bình Thủy và Khu đất Nhà nước quản lý tiếp giáp đường Trần Hoàng Na nối dài, quận Ninh Kiều) và giao cho UBND quận Bình Thủy triển khai Quyết định trên. Ngày 09/12/2017, UBND quận Bình Thủy ban hành công văn số 292/UBND-XDCB chỉ đạo Chủ tịch UBND phường An Thới, phường Long Tuyền, phường Long Hòa phối hợp với các đơn vị có liên quan tổ chức họp dân công bố Quyết định số 99/QĐ-UBND ngày 13/01/2017 UBND thành phố Cần Thơ về việc phê duyệt Đề án khai thác quỹ đất thành phố giai đoạn 2017 – 2021 cho các hộ dân bị ảnh hưởng được biết để thực hiện và báo cáo về UBND quận Bình Thủy chậm nhất ngày 20/02/2017. Nhưng đến nay các cơ quan trên chưa tiến hành họp dân triển khai quyết định (không có Biên bản họp dân, biên bản triển khai quyết định). Do đó, ông Lưu V. Đ hoàn toàn không biết về việc quy hoạch đề án khai thác quỹ đất thành phố. Ngoài ra, căn cứ vào khoản 30 Điều 3 Luật Xây dựng năm 2014 có quy định: “Quy hoạch xây dựng là việc tổ chức không gian của đô thị, nông thôn và khu chức năng đặc thù; tổ chức hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; tạo lập môi trường thích hợp cho người dân sống tại các vùng lãnh thổ, bảo đảm kết hợp hài hòa giữa lợi ích quốc gia với lợi ích cộng đồng, đáp ứng mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu. Quy hoạch xây dựng được thể hiện thông qua đồ án quy hoạch xây dựng gồm sơ đồ, bản vẽ, mô hình và thuyết minh”. Chính vì vậy, việc chủ tịch UBND quận Bình Thủy ban hành Quyết định số 1458/QĐ ngày 09/5/2018 xử phạt ông Lưu T. T với hành vi nêu trên là không đúng hành vi vi phạm thực tế.
Căn cứ điểm a khoản 7 Điều 15 Nghị định số 139/2017/NĐ-CP ngày 27/11/2017 của Chính phủ quy định mức phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 60.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây "Xây dựng công trình không phù hợp với quy hoạch xây dựng được duyệt… Tuy nhiên, tại khoản 3 Điều 4 Nghị định số 139/2017/NĐ-CP ngày 27/11/2017 của Chính phủ quy định “Đối với cùng một hành vi vi phạm hành chính thì mức phạt tiền đối với cá nhân bằng 1/2 mức phạt tiền đối với tổ chức”. Như vậy, mức phạt tiền 50.000.000 đồng theo Quyết định số 1458/QĐ-XPVPHC ngày 09/5/2018 của Chủ tịch UBND quận Bình Thủy áp dụng đối với cá nhân ông Lưu T. T là không đúng quy định.
Từ những nhận định trên, Kiểm sát viên tham gia xét xử vụ án đã đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm b khoản 2 Điều 193 Luật Tố tụng Hành chính chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Lưu T. T; hủy Quyết định số 1458/QĐ-XPVPHC ngày 09/5/2018 của Chủ tịch UBND quận Bình Thủy và được Hội đồng xét xử chấp nhận.
Qua kết quả xét xử vụ án hành chính nêu trên, nhận thấy các Cơ quan quản lý Nhà nước cần phải nghiên cứu kỹ các quy định của pháp luật, phải đánh giá toàn diện khách quan hành vi vi phạm hành chính trước khi ban hành các quyết định hành chính nhằm đảm bảo tính đúng đắn, tính khả thi và được sự đồng thuận của người dân, đồng thời góp phần hạn chế tối đa các tranh chấp hành chính phát sinh trên địa bàn thành phố Cần Thơ.
