Nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát hoạt động tư pháp trong lĩnh vực hành chính; Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ vừa phối hợp với Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ tổ chức phiên tòa rút kinh nghiệm vụ án hành chính sơ thẩm về “Khiếu kiện hành vi hành chính” giữa người khởi kiện là ông Phan Văn D và người bị kiện là Ủy ban nhân dân huyện Thới Lai (Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng: Chủ tịch UBND xã Trường Xuân, thành phố Cần Thơ).
Theo nội dung vụ án, ông Phan Văn D là người sử dụng hợp pháp các thửa đất số 395 và 396, tổng diện tích 4.999m² tại xã Trường Xuân A, huyện Cờ Đỏ (nay thuộc huyện Thới Lai). Diện tích đất của ông D bị thu hồi để thực hiện công trình xây dựng khu dân cư vượt lũ xã Trường Xuân A. Ông D cho rằng chưa nhận đầy đủ tiền bồi thường nên khởi kiện yêu cầu buộc Ủy ban nhân dân huyện Thới Lai chi trả số tiền 363.575.959 đồng.
Quá trình giải quyết vụ án, người bị kiện cung cấp nhiều tài liệu, chứng cứ thể hiện ông D đã nhận đầy đủ số tiền bồi thường, hỗ trợ. Qua đối chiếu hồ sơ, các phiếu chi và quyết định phê duyệt phương án bồi thường, cơ quan tiến hành tố tụng xác định ông D đã nhận số tiền 204.252.594 đồng. Đáng chú ý, để làm rõ tính xác thực của các chứng từ nhận tiền, Tòa án đã trưng cầu giám định chữ ký trên phiếu chi. Kết luận giám định của Viện Khoa học hình sự xác định chữ ký trên tài liệu nhận tiền là của chính ông Phan Văn D. Tại phiên tòa, sau khi được Hội đồng xét xử phân tích, giải thích đầy đủ quyền, nghĩa vụ và đánh giá toàn diện các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, ông Phan Văn D đã tự nguyện rút toàn bộ yêu cầu khởi kiện. Hội đồng xét xử quyết định đình chỉ giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật.
Thông qua phiên tòa rút kinh nghiệm, Kiểm sát viên đã thể hiện tốt vai trò kiểm sát hoạt động tố tụng, nghiên cứu kỹ hồ sơ vụ án, phân tích đầy đủ căn cứ pháp lý và đánh giá khách quan chứng cứ. Việc phối hợp chặt chẽ giữa Tòa án và Viện kiểm sát trong quá trình tổ chức phiên tòa đã góp phần bảo đảm việc giải quyết vụ án đúng quy định pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước và công dân.
Từ vụ án trên cho thấy, trong quá trình giải quyết án hành chính liên quan đến bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất, Kiểm sát viên cần chú trọng kiểm tra tính hợp pháp của các quyết định hành chính, đối chiếu chặt chẽ giữa hồ sơ bồi thường, chứng từ chi trả và thực tế quản lý, sử dụng đất; đồng thời đánh giá toàn diện giá trị chứng minh của tài liệu, chứng cứ, nhất là các trường hợp có tranh chấp về chữ ký, việc nhận tiền hoặc khiếu nại kéo dài. Bên cạnh đó, việc giải thích, đối thoại và công khai chứng cứ có ý nghĩa quan trọng, giúp đương sự nhận thức đầy đủ quyền và nghĩa vụ của mình, từ đó hạn chế khiếu kiện kéo dài, góp phần nâng cao chất lượng giải quyết án hành chính trong giai đoạn hiện nay.
Tô Nguyễn Mộng Lành
Phòng 10 - VKSND TP. Cần Thơ
