Luật Tư pháp người chưa thành niên có hiệu lực từ 01/01/2026 quy định cụ thể các thủ tục áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng tại cộng đồng đối với người chưa thành niên phạm tội. Đây là một chế định mới, mang tính đột phá của Luật Tư pháp người chưa thành niên. Biện pháp xử lý chuyển hướng không chỉ mang lại lợi ích cho người chưa thành niên mà còn có ý nghĩa rất lớn đối với hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng.
Nhằm đảm bảo thực hiện đầy đủ các quy định của Luật Tư pháp người chưa thành niên đồng thời tăng cường công tác ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động nghiệp vụ, vừa qua, Viện kiểm sát nhân Khu vực 8 - Cần Thơ dân (VKSND Khu vực 8) đã tổ chức báo cáo án bằng sơ đồ tư duy đối với vụ án Trộm cắp tài sản có người phạm tội là người chưa thành niên.
Mục đích xử lý chuyển hướng để giúp người chưa thành niên thay đổi nhận thức, nhận biết, sửa chữa sai lầm đã gây ra, tự rèn luyện khắc phục, ngăn ngừa nguyên nhân dẫn đến hành vi phạm tội và giáo dục họ trở thành công dân có ích cho xã hội. Đẩy mạnh việc hòa giải giữa người chưa thành niên và bị hại bị ảnh hưởng bởi hành vi phạm tội của người chưa thành niên. Đặc biệt là nâng cao trách nhiệm của gia đình và cộng đồng tham gia trực tiếp vào hoạt động xử lý chuyển hướng, hạn chế tác động tiêu cực của thủ tục tố tụng hình sự đối với người chưa thành niên và ngăn ngừa người chưa thành niên phạm tội mới, tạo điều kiện tái hòa nhập cộng đồng.
Toàn cảnh buổi họp báo cáo án bằng sơ đồ tư duy
Quá trình báo cáo án Kiểm sát viên của đơn vị VKSND Khu vực 8 đã ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hỗ trợ xây dựng sơ đồ tư duy và trình chiếu các tài liệu đã được số hóa trong vụ án để thực hiện báo cáo kết quả nghiên cứu đề xuất áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên phạm tội. Buổi báo cáo do đồng chí Trầm Minh Khang, Phó Viện trưởng chủ trì với sự tham gia của toàn thể Kiểm sát viên, công chức làm công tác hình sự tại đơn vị, thông qua đó tăng cường công tác đào tạo, cập nhật kiến thức, kỹ năng cho đội ngũ Kiểm sát viên, công chức về việc áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng cũng như về công tác ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động nghiệp vụ.
Kiểm sát viên trình chiếu sơ đồ tư duy khi báo cáo đề xuất áp dụng biện pháp
xử lý chuyển hướng
xử lý chuyển hướng
Việc thực hiện báo cáo án bằng sơ đồ tư duy và trình chiếu tài liệu số hoá đã phát huy tác dụng trong việc lưu trữ, tra cứu hồ sơ, giúp cho Kiểm sát viên thuận lợi trong việc trích dẫn, sử dụng các chứng cứ, tài liệu khi nghiên cứu hồ sơ vụ án cũng như trong quá trình thực hiện phiên tòa số hóa hồ sơ vụ án và công bố tài liệu chứng cứ bằng hình ảnh tại phiên toà. Thông qua việc báo cáo sơ đồ tư duy đã góp phần giúp lãnh đạo Viện có những chỉ đạo chính xác, đầy đủ cũng như giúp cho Kiểm sát viên nắm chắt, nắm chặt nội dung vụ án v.v… để đề xuất đảm bảo có căn cứ, chất lượng, phục vụ tốt đề xuất hướng xử lý.
“Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong việc báo cáo án bằng sơ đồ tư duy và số hóa hồ sơ, trình chiếu chứng cứ” đã tiết kiệm được thời gian, chi phí cho việc xác lập hồ sơ kiểm sát đối với cơ quan, giảm được không gian lưu trữ tài liệu và công tác bảo quản kho lưu trữ. Góp phần nâng cao trình độ công nghệ thông tin cho Kiểm sát viên trong quá trình thực hiện chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp của ngành Kiểm sát nhân dân. Từ đó, giúp cho công tác kiểm sát giải quyết các vụ án hình sự đạt được kết quả ngày càng cao, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong thời gian tới.
Trần Văn Bưởi
VKSND Khu vực 8
