Thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) hai cấp thành phố Cần Thơ đã chủ động triển khai các giải pháp phát hiện, xác minh, xử lý vụ việc dân sự công ích. Đến hết tháng 9/2026, việc thí điểm đạt những kết quả bước đầu, góp phần bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương, tài sản nhà nước và lợi ích công.
Ảnh minh hoạ - Kết quả thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15
Chủ động triển khai, tăng cường phối hợp thực hiện nhiệm vụ
Xác định thí điểm khởi kiện vụ án dân sự công ích là nhiệm vụ mới, VKSND thành phố Cần Thơ tập trung lãnh đạo, chỉ đạo các đơn vị rà soát, phát hiện, tiếp nhận và xác minh nguồn tin về những vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương hoặc lợi ích công, để xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
Trên cơ sở kết quả tọa đàm trao đổi kinh nghiệm thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 28/8/2026, VKSND thành phố Cần Thơ ban hành Thông báo số 191/TB-VKS ngày 30/8/2026, kèm theo phụ lục gợi ý các tình huống, dấu hiệu vi phạm thường gặp. Đây là cơ sở giúp các đơn vị nâng cao khả năng nhận diện, phát hiện vụ việc dân sự công ích. VKSND thành phố cũng phân công Phòng 9 làm đầu mối theo dõi, hướng dẫn, đôn đốc và tham mưu tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện.
Ngày 23/9/2026, VKSND thành phố Cần Thơ và Bảo hiểm xã hội thành phố Cần Thơ ký kết Quy chế phối hợp số 04/QCPH-VKSND-BHXH về trao đổi, cung cấp thông tin, phối hợp phát hiện và xác minh nguồn tin liên quan đến các vụ việc dân sự công ích. Quy chế góp phần tăng cường phối hợp giữa hai ngành, tạo điều kiện phát hiện, xử lý vụ việc thuộc phạm vi chức năng, nhiệm vụ của mỗi bên.
Kết quả thiết thực trong bảo vệ quyền dân sự và lợi ích công
Việc chủ động triển khai nhiệm vụ thí điểm đã mang lại những kết quả bước đầu trong phát hiện, xử lý vụ việc, bảo vệ quyền dân sự và lợi ích công.
Theo số liệu lũy kế đến hết tháng 9/2026, VKSND hai cấp đã tiếp nhận, xử lý thông tin về 83 vụ việc dân sự công ích, thụ lý 63 vụ việc; ban hành 10 kiến nghị khởi kiện và 09 kiến nghị yêu cầu phòng ngừa, khắc phục vi phạm pháp luật. Viện kiểm sát đã khởi kiện 02 vụ án dân sự công ích liên quan đến tài sản công. Theo số liệu thống kê, Tòa án đã giải quyết 05 vụ, trong đó đình chỉ 01 vụ và xét xử 04 vụ.
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thí điểm, các cơ quan có thẩm quyền đã cấp giấy khai sinh cho 11 người, giấy chứng nhận khuyết tật cho 01 người và căn cước cho 09 người. Kết quả này góp phần bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của những người liên quan, tạo điều kiện để họ thực hiện các quyền dân sự theo quy định.
Đối với lĩnh vực bảo vệ tài sản nhà nước và lợi ích công, kết quả thực hiện đã góp phần thu về ngân sách nhà nước hơn 2.046.994.181 đồng, thu về quỹ bảo hiểm xã hội hơn 4.414.638.158 đồng; thu hồi 563,4 m² nhà, đất công bị lấn chiếm. Bên cạnh đó, hành vi vi phạm trong 01 vụ việc gây ô nhiễm môi trường đã được ngăn chặn, chấm dứt và áp dụng biện pháp khắc phục.
Những kết quả này cho thấy tác động bước đầu của việc triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 trong phát hiện, xử lý vi phạm và khắc phục hậu quả, góp phần bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương, tài sản nhà nước và lợi ích công.
Đổi mới công tác tuyên truyền, nâng cao hiệu quả thực hiện
Cùng với thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, VKSND hai cấp thành phố Cần Thơ đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến Nghị quyết số 205/2025/QH15 bằng nhiều hình thức, góp phần nâng cao nhận thức của cơ quan, tổ chức và Nhân dân về nhiệm vụ thí điểm.
Trong tháng 9/2026, các đơn vị phối hợp thực hiện 01 tin phát sóng trên Đài Phát thanh - Truyền hình thành phố Cần Thơ; tổ chức 02 cuộc tuyên truyền trực tiếp; đăng tải 01 tin, bài trên Báo Bảo vệ pháp luật, 01 tin, bài trên Trang thông tin điện tử VKSND tối cao và 06 bài trên Trang thông tin điện tử VKSND thành phố Cần Thơ.
Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong tuyên truyền được chú trọng. Các đơn vị đã xây dựng, thiết kế và đăng tải 09 video ngắn, 105 poster trên các nền tảng mạng xã hội. Hình thức trực quan, sinh động góp phần đưa thông tin pháp luật đến gần hơn với người dân, khuyến khích người dân phát hiện, phản ánh và cung cấp thông tin về vụ việc có dấu hiệu xâm phạm quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương hoặc lợi ích công.
Việc gắn phát hiện, xử lý vụ việc với phối hợp liên ngành và đổi mới tuyên truyền đã góp phần đưa Nghị quyết số 205/2025/QH15 vào thực tiễn, nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền dân sự và lợi ích công.
Thời gian tới, VKSND thành phố Cần Thơ tiếp tục tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, nâng cao trách nhiệm của các đơn vị; chú trọng chất lượng phát hiện, xác minh, xử lý nguồn tin, chủ động lựa chọn vụ việc đủ điều kiện khởi kiện theo quy định. Đồng thời, tiếp tục phát huy cơ chế phối hợp với các cơ quan, tổ chức liên quan, nâng cao chất lượng thực hiện nhiệm vụ thí điểm, góp phần bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương và lợi ích công.
Hồng Phil - Bích Thuỷ
Phòng 9, VKSND thành phố Cần Thơ
Phòng 9, VKSND thành phố Cần Thơ
