Thực hiện chương trình hợp tác quốc tế của Viện kiểm sát nhân dân tối cao, từ ngày 07 đến ngày 11/6/2026, đồng chí Phạm Xuân Minh, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ tham gia Đoàn đại biểu Viện kiểm sát nhân dân tối cao do đồng chí Nguyễn Đức Thái, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao làm Trưởng đoàn tham dự chuỗi các hoạt động cấp cao về môi trường tại Bắc Kinh, Trung Quốc.
Đây là hoạt động đối ngoại quan trọng với sự tham dự của lãnh đạo cơ quan kiểm sát, công tố, các tổ chức quốc tế, các tổ chức bảo vệ môi trường và các chuyên gia pháp luật đến từ nhiều quốc gia như Trung Quốc, Brazil, Vương quốc Anh, Australia, Mông Cổ, Bỉ, Ba Lan cùng đại diện Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP), Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP), Hiệp hội Bảo vệ môi trường châu Âu, Mạng lưới Kiểm sát viên môi trường châu Âu và nhiều tổ chức quốc tế khác.
Toàn cảnh cuộc họp song phương
Ngày 08/6/2026, Đoàn đại biểu VKSND tối cao Việt Nam tham dự Hội nghị Bàn tròn với chủ đề “Tăng cường hợp tác giữa các kiểm sát viên toàn cầu, đóng góp vào quản lý môi trường toàn cầu”. Hội nghị do VKSND tối cao Trung Quốc chủ trì với sự tham gia của lãnh đạo VKSND tối cao Trung Quốc, Viện Kiểm sát Liên bang Brazil, Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc và các tổ chức môi trường quốc tế.
Tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Đức Thái, Phó Viện trưởng VKSND tối cao Việt Nam là một trong những đại biểu được mời phát biểu chuyên đề tại phiên thảo luận về “Tăng cường thi hành pháp luật của các Kiểm sát viên môi trường toàn cầu”. Các đại biểu tập trung trao đổi về vai trò của cơ quan kiểm sát, công tố trong thực thi pháp luật môi trường; bảo vệ tài nguyên thiên nhiên; bảo tồn đa dạng sinh học; ứng dụng công nghệ số, dữ liệu vệ tinh, trí tuệ nhân tạo trong phát hiện, xử lý các hành vi xâm hại môi trường và lợi ích công; đồng thời tăng cường hợp tác quốc tế trong quản trị môi trường toàn cầu.
Đồng chí Nguyễn Đức Thái, Phó Viện trưởng VKSND tối cao phát biểu tại Hội nghị
Một trong những nội dung nổi bật của hội nghị là xu hướng phát triển mạnh mẽ của tố tụng công ích trên thế giới. Kinh nghiệm của Trung Quốc, Brazil và nhiều quốc gia cho thấy cơ quan kiểm sát, công tố không chỉ thực hiện chức năng truy cứu trách nhiệm pháp lý mà còn đóng vai trò chủ động trong việc bảo vệ lợi ích công thông qua các cơ chế điều tra dân sự, kiến nghị khắc phục vi phạm, khởi kiện dân sự công ích, khởi kiện hành chính công ích, giám sát việc thực hiện chính sách công và thúc đẩy phục hồi môi trường, phục hồi tài sản công, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cộng đồng.
Ngày 09/6/2026, Đoàn đại biểu VKSND tối cao Việt Nam tiếp tục tham dự Hội thảo “Thi hành Bộ luật Môi trường và Hợp tác pháp lý môi trường toàn cầu”. Hội thảo tập trung trao đổi kinh nghiệm xây dựng và thực thi pháp luật môi trường; cơ chế phối hợp giữa cơ quan công tố, kiểm sát với các cơ quan quản lý nhà nước; ứng dụng khoa học công nghệ trong bảo vệ môi trường; cũng như các giải pháp tăng cường hợp tác pháp lý quốc tế nhằm ứng phó với các thách thức môi trường xuyên biên giới.
Trong khuôn khổ chương trình làm việc, Đoàn đại biểu VKSND tối cao Việt Nam đã có cuộc gặp song phương với lãnh đạo Viện Công tố Liên bang Brazil. Hai bên trao đổi về kinh nghiệm khởi kiện dân sự công ích, bảo vệ môi trường, bảo vệ rừng Amazon, sử dụng dữ liệu vệ tinh và công nghệ số trong phát hiện vi phạm môi trường, cũng như cơ chế phục hồi môi trường và bồi thường thiệt hại sinh thái sau các sự cố môi trường lớn.
Đoàn cũng có các cuộc trao đổi với lãnh đạo Vụ Tố tụng công ích thuộc VKSND tối cao Trung Quốc về quá trình hơn 10 năm xây dựng và phát triển cơ chế tố tụng công ích tại Trung Quốc; kinh nghiệm khởi kiện bảo vệ môi trường, tài nguyên thiên nhiên, di sản văn hóa, an toàn thực phẩm và bảo vệ lợi ích công. Các đại biểu đặc biệt quan tâm đến các mô hình sử dụng dữ liệu vệ tinh, hệ thống thông tin địa lý, cơ sở dữ liệu số và trí tuệ nhân tạo để phát hiện, xử lý và giám sát các hành vi xâm hại lợi ích công.
Qua các phiên thảo luận và trao đổi chuyên môn, có thể thấy bảo vệ lợi ích công đang trở thành một xu hướng quan trọng trong hoạt động của cơ quan kiểm sát, công tố trên thế giới. Nhiều quốc gia đã xây dựng các cơ chế pháp lý cho phép cơ quan công tố, kiểm sát chủ động tham gia bảo vệ môi trường, bảo vệ tài sản công, bảo vệ người tiêu dùng, bảo vệ di sản văn hóa và các lợi ích chung của xã hội. Mục tiêu không chỉ dừng lại ở việc xử lý vi phạm mà còn hướng đến phục hồi lợi ích công, nâng cao hiệu quả quản trị nhà nước và phòng ngừa tái diễn vi phạm.
Đối với Việt Nam, các nội dung được trao đổi tại hội nghị có ý nghĩa thiết thực trong quá trình triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công. Những kinh nghiệm quốc tế về phát hiện nguồn tin, xác minh vi phạm, kiến nghị khắc phục, khởi kiện công ích, bảo vệ môi trường và ứng dụng công nghệ số sẽ là những tài liệu tham khảo có giá trị cho ngành Kiểm sát nhân dân trong quá trình nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế bảo vệ lợi ích công trong thời gian tới.
Việc tham gia Đoàn công tác của VKSND tối cao là cơ hội quan trọng để lãnh đạo VKSND thành phố Cần Thơ tiếp cận trực tiếp các kinh nghiệm quốc tế tiên tiến về tố tụng công ích, bảo vệ môi trường và bảo vệ lợi ích công; qua đó góp phần thực hiện hiệu quả việc triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 và nâng cao chất lượng công tác kiểm sát trên địa bàn thành phố Cần Thơ trong thời gian tới.
Phạm Hương
Văn phòng VKSND thành phố Cần Thơ
