Thực hiện Kế hoạch công tác năm 2026 của Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 7 - Cần Thơ về nâng cao chất lượng công tác kiểm sát xét xử các vụ án dân sự, hôn nhân và gia đình, vừa qua, đơn vị đã phối hợp với Tòa án nhân dân cùng cấp tổ chức phiên tòa rút kinh nghiệm đối với vụ án “Tranh chấp đòi lại di sản thừa kế và hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” giữa nguyên đơn bà Hồ Thanh T, sinh năm 1971 và bị đơn ông Hồ Thanh T sinh năm 1975, cùng địa chỉ: Khu vực Tân Lập, phường Ngã Năm, thành phố Cần Thơ.
Nội dung vụ án: Cụ L và cụ N tạo lập được tài sản là quyền sử dụng thửa đất số 250, diện tích 17.470 m², tờ bản đồ số 11, tọa lạc tại phường Ngã Năm, thành phố Cần Thơ, đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên hộ bà Nguyễn Thị N. Hai cụ có 06 người con. Sau khi hai cụ qua đời không để lại di chúc, di sản chưa được phân chia. Nguyên đơn cho rằng, di sản do ông T quản lý nhưng đã tự ý mang đi cầm cố cho người khác do đó, các đồng thừa kế thống nhất ủy quyền cho bà T khởi kiện yêu cầu buộc ông T và những người đang quản lý, sử dụng đất phải trả lại di sản để phân chia theo quy định. Bị đơn thống nhất với yêu cầu khởi kiện, tuy nhiên không đồng ý với yêu cầu của những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, cho rằng chỉ thực hiện việc cầm cố tài sản bằng vàng, không có việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có yêu cầu độc lập đề nghị công nhận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất bằng giấy tay.
Sau khi được phân công tham gia phiên tòa, Kiểm sát viên đã chủ động nghiên cứu hồ sơ vụ án, xác định đúng quan hệ pháp luật tranh chấp, tư cách tham gia tố tụng của các đương sự, làm rõ nguồn gốc, quá trình quản lý, sử dụng tài sản, hàng thừa kế và điều kiện hưởng di sản. Trên cơ sở đó, Kiểm sát viên thực hiện việc kiểm sát chặt chẽ quá trình giải quyết vụ án, kịp thời báo cáo, đề xuất lãnh đạo Viện những nội dung cần thiết, bảo đảm việc giải quyết vụ án đúng quy định pháp luật.
Tại phiên tòa, Kiểm sát viên theo dõi đầy đủ, toàn diện diễn biến, tích cực tham gia xét hỏi nhằm làm rõ các tình tiết có ý nghĩa quyết định đến việc giải quyết vụ án, nhất là các vấn đề liên quan đến nguồn gốc tài sản, quá trình quản lý, sử dụng và giao dịch giữa các bên. Đồng thời, Kiểm sát viên xây dựng và trình bày bài phát biểu quan điểm giải quyết vụ án có căn cứ, lập luận chặt chẽ, phù hợp với quy định pháp luật và diễn biến tranh tụng tại phiên tòa.
Trong quá trình xét xử, nguyên đơn rút một phần yêu cầu khởi kiện; những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan thay đổi yêu cầu độc lập theo hướng đề nghị tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất vô hiệu và giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu. Trên cơ sở kết quả tranh tụng và quan điểm của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử đã chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, đồng thời tuyên xử lý hậu quả hợp đồng vô hiệu theo hướng các bên hoàn trả cho nhau những gì đã nhận. Ngay sau khi kết thúc phiên tòa, đơn vị đã tổ chức họp rút kinh nghiệm với sự tham gia của lãnh đạo và Kiểm sát viên, công chức bộ phận dân sự. Cuộc họp đã đánh giá toàn diện quá trình chuẩn bị, tham gia phiên tòa của Kiểm sát viên; chỉ ra những ưu điểm như: chủ động nghiên cứu hồ sơ, xác định đúng quan hệ pháp luật, kỹ năng xét hỏi và phát biểu tại phiên tòa có chất lượng. Đồng thời, cũng thẳng thắn chỉ ra một số hạn chế cần khắc phục nhằm tiếp tục nâng cao kỹ năng kiểm sát xét xử trong thời gian tới.
Việc tổ chức phiên tòa rút kinh nghiệm là một trong những giải pháp thiết thực, hiệu quả nhằm nâng cao chất lượng công tác kiểm sát xét xử, góp phần đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp trong tình hình mới, từng bước xây dựng đội ngũ Kiểm sát viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thông nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ cải cách tư pháp trong tình hình mới.
Huỳnh Minh Hoài
VKSND Khu vực 7
